مشاوران املاک در ونکوور از تحرک بازار و بالا رفتن قیمتها خبر می دهند

مشاوران املاک در گران ترین شهر کانادا برای خرید مسکن خبر از افزایش مجدد قیمتها و تداوم محدودیت عرضه مسکن خبر می دهند.

بورد مشاوران املاک ونکوور بزرگ روز گذشته خبر داد تقاضا برای خرید تاون هاوس و کاندو در بازار افزایش یافته و محدودیت تقاضا می تواند به افزایش قیمتها منجر شود.

بنا به آمار مندرج در  MLS Home Price Index متوسط بهای مسکن در ماه مارس 919300 دلار بود که نسبت به ماه فوریه 1.4 درصد افزایش داشت ولی هنوز نسبت به شش ماه گذشته 0.8 درصد کاهش نشان می دهد.

در ماه مارس گذشته  3579 واحد فروخته شد که نسبت به ماه گذشته 47.6 درصد افزایش دارد و حکایت از تحرک جدید در بازار مسکن ونکوور دارد . با این حال این رقم به مراتب کمتر از زمان مشابه در سال گذشته است که اوج خرید و فروش را در ونکوور شاهد بودیم.

در همین حال تعداد لیستینگ در ماه مارس 4762 مورد بود که نسبت به سال گذشته در همین زمان 24 درصد کمتر شده است . البته این رقم 29.9 درصد نسبت به ماه فوریه 2017 بیشتر است ولی با این وجود این رقم کمترین میزان در ماه مارس از سال 2009 تاکنون است .

از سوی دیگر نسبت فروش به لیستینگ برای ماه مارس 2017 حدود 47 درصد گزارش شد که نسبت به ماه فوریه افزایش قابل توجهی را نشان می دهد . کارشناسان مسکن معتقدند این نسبت در حدود 12 درصد و یا کمتر نشان از عدم پویایی بازار مسکن دارد ولی در صورتی که بالای 20 درصد باشد باید در ماه های آینده منتظر افزایش قیمت مسکن را داشته باشیم.

condos2

بودجه 2017 دولت فدرال راه حلی برای بازار مسکن تورنتو و ونکوور ندارد

در شرایطی که گمان می رفت دولت فدرال در بودجه سال 2017 با اختصاص بودجه و یا پیشنهاد راهکاری به حل مشکل مسکن در دو بازار اصلی مسکن کانادا کمک کند ، عملا با انتشار جزییات بودجه هر گونه خوش بینی نسبت به این مسئله از میان رفت .

جاستین ترودو نخست وزیر در پاسخ به انتقاداتی که از این مسئله در برخی رسانه ها مطرح شده بود ، به صراحت بیان کرد راه حل فدرال برای حل مشکلات محلی مسکن نمی تواند موثر باشد . به باور او در حال حاضر بین بازارهای ونکوور – تورنتو و بازار مسکن سایر شهرهای کانادا فاصله زیادی ایجاد شده و نمی توان از ابزاری یکسان برای ایجاد ثبات در تمامی این بازارها استفاده کرد. بنابراین دولت فدرال باید ضمن همکاری با دولتهای استانی و شهرداری ها مطمئن شود تا راهکارهای لازم در برخی مناطق بدون تاثیر منفی بر بازار مسکن کل کشور اعمال شود.

بهای مسکن در تورنتو نسبت به اوایل سال 2009 حدود 113 درصد افزایش پیدا کرده در حالیکه قیمت مسکن در کل کانادا 65 درصد افزایش داشته است .

به نوشته رویترز ، مالیات برای خریداران خارجی از اگوست گذشته بازار مسکن ونکوور را آرام تر کرده ولی در تورنتو افزایش قیمتها همچنان ادامه دارد و با وجود هشدار بانکها مبنی بر وجود حباب در بازار مسکن این شهر ، تنش در بازار همچنان دیده می شود.

چارلز سوسا وزیر دارایی انتاریو هفته گذشته از بیل مورنو وزیر دارایی دولت فدرال خواسته بود تا برای کنترل بازار دستور به افزایش مالیات capital gains دهد. اما کارشناسان مسکن معتقدند با توجه به شرایط بازار مسکن در کل کانادا ، هر حرکتی باید محدود به انتاریو و یا حتی تورنتو بزرگ باشد . بن مایرز نایب ریس شرکت  Fortress Real Developments در تورنتو می گوید :«تصور می کنم اخذ مالیات از خریداران خارجی اولین راه حل آنهاباشد. به نظرم یک نفر در دولت باید دست به حرکتی هر چند کوچک بزند تا نشان دهد دولت استانی به این مسئله اهمیت می دهد !»

از سوی دیگر جان توری شهردار تورنتو هفته آینده جلسه ای با کارشناسان مسکن خواهد داشت تا در مورد گزینه های عملی برای بازگشت آرامش به بازار مسکن شهرمشورت کند و راه حلی عملی بیابد.

elect3

elect2

elect1

«حذف» طبقه متوسط از ونکوور در صورت عدم تغییرشرایط بازار مسکن

یکی از طراحان پیشین شهر ونکوور هشدار داد در صورتی که دولت استانی و شهرداری فکری به حال مسکن طبقه متوسط شهر نکنند ، در آینده نزدیک چیزی به نام طبقه متوسط وجود نخواهد داشت و شهر کاملا به شکل دوقطبی در خواهد آمد.

لری بیزلی که در حال حاضر در دانشگاه یوبی سی در حال تدریس است ، در ادامه می گوید :«برآوردها تا سال 2030 چنین می گوید که فردی با درآمد سالیانه 72 تا 75 هزار دلار هیچ شانسی برای خرید خانه در ونکوور نخواهد داشت. در واقع تمام درآمد شخص تنها صرف بازپرداخت وام مسکن منزلی کاملا معمولی خواهد شد و چیزی برای باقی امور زندگی باقی نمی ماند. ما از یک سو طبقه کم درآمد جامعه را داریم که  عمدتا اجاره نشین خواهند بود و بازار فروش مسکن باید به طبقه متوسط و ثروتمند جامعه رو کند.

به نوشته سی بی سی ،بیزلی در ادامه برای این مشکلی راه حلی ارائه داد و گفت :«ما باید همچنان به فکر تامین مسکن طبقه متوسط باشیم تا آنها در بازار مجبور به قبول هر قیمتی برای خرید و یا اجاره نباشند. در حال حاضر برخی از افراد با درآمد متوسط خوش شانس هستند و می توانند از والدین شان کمک مالی دریافت کنند ولی این شرایط تا ابد دوام نمی آورد و بنابراین در آینده ای نه چندان دور طبقه متوسط از بازار مسکن ونکوور کاملا حذف می شود.

در آن زمان مهم نیست چقدر پس انداز کرده اید و  چقدر از دولت کمک می گیرید چون حتی قادر به ورود به بازار نیستید . کشورهایی چون هلند و اسپانیا تجربه مشابهی داشته اند و سرمایه گذاران خصوصی با ساخت منازلی ویژه طبقه متوسط با سود به مراتب کمتر ، این گروه از جامعه را همچنان در بازار مسکن نگاه داشته اند .دولت باید به این مسئله توجه خاصی داشته باشد چون در صورت حذف طبقه متوسط ، خلاقیت و پتانسیل واقعی جامعه از میان خواهد رفت و افرادی که می توانند اقتصاد جامعه را شکوفا کنند از شهر بیرون می کنید!»

هشدار بانک TD در مورد افزایش 25 درصدی بهای مسکن در تورنتو طی سال 2017

بازار مسکن تورنتو تا پایان امسال به همین شکل ملتهب خواهد بود و افزایش ماه به ماه قیمتها با افت و خیز نسبی تا ژانویه 2018 ادامه می یابد.

بیتا کارانسی اقتصاد دان بانک TD ضمن اعلام این مطلب به بلومبرگ گفت :«پیش بینی ادامه افزایش قیمت مسکن در تورنتو خبر خوبی نیست وتصور می کنم نادیده گرفتن نشانه های هشدار دهنده در مورد لزوم مداخله برای اصلاح بازار همچنان به غیرواقعی تر شدن قیمتها کمک می کند.»

در تازه ترین گزارشی که بانک TD در مورد شرایط بازار مسکن تورنتو منتشر کرده ، افزایش 25 تا 30 درصدی بهای مسکن باری این شهر در سال 2017 پیش بینی شده درحالیکه طی سال قبل قیمتها بین 10 تا 15 درصد رشد داشتند. در 12 ماه اخیر (مارس 2016-2017) بهای مسکن در این شهر 19 درصد بیشتر شده که بیشترین میزان افزایش از دهه 1980 محسوب می شود. در آن زمان بازار مسکن شرایط عجیبی را سپری می کرد و قیمتها در مقاطع یک ساله تا 55 درصد نیز افزایش داشتند.

به گفته کارانسی افزایش نرخ بهره وام مسکن و کمبود عرضه میتواند نرخ رشد قیمت را درسال بعد تا 5 درصد کاهش دهد اما این در صورتی است که افزایش قیمت از طریق خرید و فروش صوری کمتر رخ دهد . اما واقعیت اینجاست که عده ای با افزایش سریع قیمت ها از راه خرید و فروش چند باره یک ملک به سود فراوانی می رسند و در عوض عده ای از خریداران طبقه متوسط را با در نظر گرفتن قیمتهای بالاتر برای سالهای بیشتری به بانکها بدهکار باقی می گذارند.

کارانسی هشدار می دهد هر گونه افزایش نرخ بهره وام مسکن و شوک اقتصادی و کاهش درآمدها می تواند به تغییر روند فعلی بیانجامد و هر چقدر متوسط قیمت مسکن در دو شهر تورنتو و ونکوور بالاتر باشد ، افرادی که خود را درگیر پرداخت وام های سنگین مسکن کرده اند ، سخت تر زمین میخورند.

کارانسی در عین حال حباب خواندن بازار مسکن تورنتو را نوعی تلاش برای تغییر کانون توجه خریداران دانست و تاکید کرد وقتی مشخص نیست چرخه قیمت گذاری کاذب مسکن چه زمان به پایان می رسد ، نمی توان درمورد وضعیت واقعی بازار مسکن صحبت کرد.به عقیده کارانسی بازار مسکن تورنتو امسال نیز همچنان در چرخه قیمت گذاری های کاذب و خرید وفروشهای متعدد یک ملک با هدف افزایش قیمت آن درگیر خواهد بود ولی این چرخه قطعا پایان خوشی نخواهد داشت.

toronto 22

پردرآمدها هم از عهده خرید خانه در تورنتو برنمی آیند

بازار مسکن تورنتو کاملا از کنترل خارج شده تا جایی که برخی از پردرآمدترین شهروندان هم توانایی خرید خانه با قیمت متوسط را در آن از دست داده اند.

بهای مسکن در تورنتو نسبت به زمان  مشابه در سال گذشته 24 درصد افزایش یافته و قیمتهای جدید حتی از دسترس اکثر افرادی که جزو یک درصد بالای جدول پردرآمدها به حساب می آیند هم خارج شده است.

بانک BMO در تازه ترین گزارش خود تاکید کرده این شرایط برای تعدیل به شدت نیاز به مداخله دولت استانی دارد . داگلاس پورتر کارشناس اقتصادی بانک BMO برای اثبات وخیم بودن شرایط بازار مسکن تورنتو ، زوجی را مثال می زند که 100 هزار دلار پیش پرداخت برای خانه نقد دارند وبا توجه به اینکه به تازگی صاحب فرزند شده اند ، یکی از آنها باید در خانه بماند اما دیگری درآمد سالیانه 225 هزار دلاری دارد.

به نوشته گلوبال نیوز ،این میزان درآمد آنها را در بین یک درصد بالای جدول پردرآمدهای تورنتو قرار می دهد ولی پس از محاسبه ، نهایت قیمت منزلی که آنها امکان خرید دارند 987289 دلار است که به مراتب کمتر از متوسط قیمت detached home در تورنتو (1.205 میلیون دلار) است .

با وجود این درآمد بالا حتی خرید یک خانه semi-detached د رتورنتو با متوسط قیمت 1.08 میلیون دلار هم از دسترس این زوج خارج است و آنها امکان خرید خانه semi-detached در خارج از تورنتو بزرگ  دارند که متوسط قیمت آن 700 هزار دلار است .

به گزارش پورتر ، محاسبه بالا نشان می دهد وضعیت بازار مسکن تورنتو تا چه حد حاد است و اقداماتی که دولت انجام داده برای آرام کردن بازار و کاهش قیمت ها موثر نبوده است . حتی طرح دولت فدرال برای سخت تر کردن دریافت وام مسکن هم نتوانسته تاثیری که انتظار می رفت را بر بازار مسکن تورنتو داشته باشد .

این مسئله باعث شده تا برخی همچون جاش گوردن استاد دانشگاه سایمون فریزر معتقد باشند سرمایه گذاران خارجی و داخلی همچنان در حال بالا بردن قیمتها در تورنتو هستند وگرنه حتی برای یک فرد شاغل با درآمد بالا در تورنتو هم امکان خرید خانه وجود ندارد.

bm02

bmo1

ناامیدی و یاس خریداران در بازار مسکن تورنتو و «حبابی» که خیال «ترکیدن» ندارد

دانا کایالی آماده نبرد است . او که مدیریت یک پانسیون را بر عهده دارد و همسرش هم کارمند بانک است ، همراه با 30 نفر دیگر در یکی از اوپن هاوس های آخر هفته در داون تاون تورنتو گرد هم آمده اند. همه آنها  رویای مشترکی دارند: خرید خانه ای در داون تاون با قیمت زیر یک میلیون دلار .

اما چیزی که دانا در طبقات می بیند او را خیلی زود از خرید خانه منصرف می کند. راهرو پله ها به اندازه ای باریک است که به زور 2 نفر می توانند کنار هم راه بروند . دیوارها و بخشی از سقف باید در دو سال آینده تعمیر شوند والبته احتمال نشت آب هم در بعضی بخشهای سقف می رود.

خانه با قیمت 699 هزار دلار لیست شده ولی هفت روز بعد به قیمت 1.05 میلیون دلار فروش می رود.

کایالی درباره این تجربه تلخ می گوید :«واقعا شرایط ناامید کننده ای است . وقتی به اوپن هاوس می روید ، دهها زوج دیگر مثل شما آنجا هستند و هر زوجی می خواهد دیگری را به هر قیمتی که شده از رقابت خارج کند. ما روز بعد از این اوپن هاوس ، جای دیگری رفتیم و پیشنهاد مان را ارائه کردیم ولی خانه به قیمت 1.4 میلیون دلار فروش رفت که 42 درصد بالاتر از قیمت پیشنهادی بود!!»

این روزها در تورنتو تقریبا خانه ای با قیمت مناسب نمی توان برای خرید پیدا کرد.لیستینگ ها به مراتب خلوت تر از منهتن شده و جنگ بر سر قیمت خانه های ارائه شده حتی در مناطقی که دو ساعت با داون تاون فاصله دارند هم قابل پیش بینی نیست.

با اینکه از کلمه “حباب” در توصیف این بازار زیاد استفاده می شود ولی با توجه به نرخ بهره پایین و افزایش تعداد مهاجرین از دیگر استانها به انتاریو ، سخت بتوان ترکیدن این “حباب” را لااقل در آینده نزدیک برای بازار مسکن تورنتو قبول کرد.

به نوشته بلومبرگ ،در بازار مسکن تورنتو در آخر فوریه تنها 5400 واحد مسکونی برای فروش عرضه شده که نصف واحدهای عرضه شده در زمان مشابه سال قبل است . عرضه و تقاضا اصلا رابطه منطقی با هم ندارند وامیدی هم به افزایش عرضه در این شهر نیست.

از سوی دیگر در حالیکه ونکوور در سالهای اخیر کانون توجه خریداران مسکن درکانادا محسوب می شد ، وضع مالیات برای خریداران خارجی در این شهر ، تورنتو را به مرکز اصلی معاملات مسکن در کانادا بدل کرده است . قیمت مسکن در فوریه نسبت به سال گذشته در زمان مشابه 28 درصد افزایش داشته و برای ششمین ماه متوالی افزایش 20 درصدی را شاهد بودیم. این در حالی است که در سن فرانسیسکو قیمتها در ژانویه تنها یک  درصد و در سیاتل هم با وجود بازار داغ مسکن تنها 8.9 درصد بیشتر شد.

با وجود بالا رفتن مداوم قیمتها ، برخی از کارشناسان هنوز هم با تاکید بر کلمه “حباب ” سعی می کنند به خریداران هشدار دهند و آنها را از سرمایه گذاری بلند مدت در بخش مسکن منع کنند. دیوید روزنبرگ از شرکت Gluskin Sheff & Associates بازار مسکن تورنتو را یک حباب بزرگ توصیف می کند که قیمت ها در آن 60 درصد بیش از میزان واقعی تعیین شده اند . او بخاطر پیش بینی رکود اقتصادی سال 2008 آمریکا در بازارهای اقتصادی شهرت دارد.

از سوی دیگر رشد جمعیت در تورنتو شتاب فراوانی گرفته و پیش بینی  میشود در سال 2017 تقریبا 2.3درصد به جمعیت شهر اضافه شود که رکوردی در سطح کشور خواهد بود. همچنین بانک مرکزی کانادا خیال رقابت با آمریکایی ها و بالا بردن نرخ بهره را ندارد و رییس بانک مرکزی کانادا هم احتمال این قضیه را برای آینده نزدیک رد کرده است و پایین ماندن نرخ بهره وام مسکن ، همچنان خریداران را وسوسه خواهد کرد.

 

تحرک تازه در بازار مسکن ونکوور با افزایش نسبی بهای کاندو و تاون هاوس در فوریه

بالا رفتن میزان فروش تاون هاوس وکاندو در ونکوور و افزایش قیمتها نشان از جنب و جوشی تازه در بازار مسکن شهر دارد .

به گزارش بورد مشاورین املاک ونکوور بزرگ، بالاترین میزان افزایش قیمت در فوریه مربوط به آپارتمان می شد که با 2.7 افزایش نسبت به ماه قبل به رقم متوسط 526300 دلار رسید .

قیمت تاون هاوس ها البته رشد کمتری داشت و تنها 0.3 درصد بالا رفت و به 675500 دلار رسید و قیمت منازل ویلایی هم تغییر محسوسی نداشت و در حد همان متوسط 1474200 دلار ماند.

ولی میزان فروش املاک مسکونی نسبت به ماه ژانویه رشد چشمگیری داشت و شمار معاملات 59 درصد بالا رفت.

در عین حال رکورد تازه ای در ماه فوریه از نظر شمار منازل عرضه شده در لیستینگها به ثبت رسید.  در کل ماه فوریه در مجموع 3666 منزل مسکونی لیست شد که در 14 سال اخیر کمترین رقم به شمار می رود.

دن موریسون مدیر بورد در این زمینه به سی بی سی گفت :« نبود منازل کافی در لیستینگ ها ، قیمتها را به شکل غیرمنتظره ای افزایش داد . البته افزایش قیمت و شمار معاملات اصلا با سال گذشته در چنین زمانی قابل مقایسه نیست ولی بهر حال تقاضا بازار را فعال نگاه داشته و ما شاهد افزایش نسبی  قیمت تاون هاوس و کاندو در فوریه بودیم. »

در فریزر ولی که داغ ترین مارکت پس از ونکوور بزرگ در بریتیش کلمبیا محسوب می شود هم قیمتها همچنان در حال افزایش است .

قیمت خانه ویلایی در این منطقه به طور متوسط به 859300 دلار رسیده که نسبت به ژانویه تنها 0.4 درصد افزایش یافته ولی 20.4 درصد بالاتر از فوریه سال قبل است .

متوسط قیمت آپارتمان هم با 1.8 درصد افزایش به 267 هزار دلار رسید که نسبت به فوریه سال قبل 26درصد افزایش دارد.

شرط بندی کارگزار وال استریت روی سقوط 50 تا80 درصدی قیمت مسکن ونکوور(فیلم)

یکی از کارگزاران سابق وال استریت که میلیونها دلارثروت در بازار سهام بدست آورده ، این روزها بجای اقتصاد آمریکا ، بازار مسکن ونکوور را زیر ذره بین قرارداده است. او برای صاحبخانه ها و خریداران خانه اولی در ونکوور پیام مهمی دارد و پیش بینی می کند قیمت مسکن ونکوور در سال آینده افت شدیدی خواهد کرد و شرایطی شبیه سال 2008 در آمریکا را شاهد خواهیم بود.

مارک کوهودس به اندازه ای از پیش بینی خود مطمئن است که با یکی از بزرگترین وام دهندگان مسکن در کانادا شرط بندی کرده است :«من برخی از نشانه های سقوط قیمت مسکن 2008 را در ونکوور می بینم و با خودم گفتم اگر این مسئله را دیده ام ، باید با صدای بلند اعلام کنم.»

به باور او اکثر منازل لوکس چند میلیون دلاری ونکوور بین 50 تا 80 درصد کاهش قیمت خواهند داشت هر چند که برخی از آنها در ماه های اخیر بین 15 تا 20 درصد افت قیمت داشته اند.

باوجود اطمینان کوهودس ، پیش بینی او بین کارشناسان اقتصادی محلی چندان خریداری ندارد و این میزان کاهش قیمت را غیرواقعی می دانند.

تام داویدف که قبلا پیش بینی کرده بود در صورت تصویب مالیات خریداران خارجی بهای منازل لوکس تا 15 درصد کاهش می یابد، معتقد است افت قیمت منازل در سال آینده در نهایت 15 درصد خواهد بود و این قضیه تقریبا قطعی است .

او در گفتگو با سی تی وی تاکید کرد پیش بینی بازار کار دشواری است با توجه به اینکه نرخ بهره در آمریکا در حال افزایش است و اگر نرخ بهره در کانادا هم افزایش پیدا کند ، قیمت ها در سطح کشور افت بیشتری خواهند داشت .

برندان اوگموندسن از اتحادیه مشاوران املاک بریتیش کلمبیا هم معتقد است عواملی مثل مالیات ویژه خریداران خارجی میتواند بروی فروش در سال 2017 تاثیر بگذارد:« به نظرم این مالیات هنوز تاثیر کامل خود را بر بازار نشان نداده و در سال 2017 قطعا بخشی از فروش را کاهش خواهد داد و به همین خاطر شاهد کاهش 20 درصدی معاملات و کاهش هشت درصدی متوسط قیمت مسکن خواهیم بود.

شهردار ونکوور جزییات مالیات یک درصدی خانه های خالی را اعلام کرد

گرگوررابرتسن شهردار ونکوور دیروز طی یک کنفرانس خبری جزییات مالیات جدید یک درصدی واحدهای خالی مسکونی را اعلام کرد.

به گفته شهردار در صورت تصویب نهایی این قانون از سوی شورای شهر ، بابت هر واحد خالی مسکونی یک درصد از ارزش برآورد شده منزل مالیات اخذ خواهد شد. به این ترتیب اگر ملکی یک میلیون دلار ارزش داشته باشد ، مالک در صورت خالی ماندن آن باید ده هزار دلار مالیات در پایان سال پرداخت کند.

به نوشته سی تی وی ،این مالیات بر اساس اعلام خود مالکین مبنی بر خالی بودن واحد مسکونی شان اخذ می شود و تنها به مالکانی که در واحد سکونت ندارند تعلق می گیرد.

به گفته رابرتسن افرادی که بخاطر تعمیرات واحد مسکونی آن را اجاره نداده اند از مالیات معاف هستند. همچنین افرادی که سال گذشته ملک خود را خریداری کرده اند از این مالیات معاف هستند و همچنین مالکانی که بخاطر قوانین مجتمع مسکونی امکان اجاره ملک را ندارند نیز مالیاتی نمی پردازند.

افرادی هم که از ملک خود شش ماه به عنوان محل کار استفاده می کنند ولی محل سکونت اصلی شان جای دیگری است نیز نیاز به پرداخت این مالیات ندارند.

رابرتسن هدف از این مالیات را افزایش شمار واحدهای اجاره ای در شهر اعلام کرد . نرخ واحدهای استیجاری شهر ونکوور در حال حاضر 0.6 درصد است . بنا به آخرین آمار منتشر شده حداقل 10800 واحد مسکونی خالی در سطح شهر وجود دارند که حدود 10000 واحد مشمول این قانون خواهند شد.

رابرتسن در ادامه گفت :« اصلا قابل قبول نیست که این تعداد واحد مسکونی به عنوان سرمایه و برای بیزینس مورد استفاده قرار گیرد در حالیکه کمبود واحدهای استیجاری در سطح شهر کاملا احساس می شود.

در صورت تصویب نهایی شورای شهر ، ونکوور اولین شهر در کانادا خواهد بود که چنین مالیاتی بابت واحدهای خالی وضع می کند و انتظار می رود پس از تصویب شورای شهر ، این قانون از اول ژانویه 2017 اجرایی شودو اولین دریافتی های شهرداری از این بابت در سال 2018 خواهد بود.

مجله الکترونیکی

اقتصادی

مهاجرت

جامعه

پزشکی

مسکن

دسته‌ها